Hòn non bộ trong kiến trúc hiện đại

Hòn non bộ là một loại hình nghệ thuật của thú chơi tiểu cảnh sân vườn của người Nho sĩ xưa. Người chơi sử dụng đá, sỏi, cây cối, nước và những vật dụng mô phỏng khác để cố gắng thể hiện được một tiểu cảnh sống động như cảnh quan thiên nhiên non nước hùng vĩ, xanh mát.

Vẫn chưa có tài liệu nào khẳng định về sự bắt đầu của thú chơi này nhưng với những di tích cho thấy, tiểu cảnh non bộ xuất hiện trong các kiến trúc cung đình, đền miếu và dinh thự, nhà vườn của quan lại. Nổi bật và gần đây nhất là triều đại nhà Nguyễn. Cho đến bây giờ, những tiểu cảnh non bộ của Cố đô vẫn là một đề tài, hình ảnh truyền cảm hứng cho những ý tưởng thiết kế tiểu cảnh hòn non bộ hiện đại.

hon non bo
Tiểu cảnh hòn non bộ tại Tập đoàn Him Lam

Ngày nay, chúng ta dễ dàng bắt gặp một tiểu cảnh non bộ trong các sân vườn, như từ quán cà phê vườn, khu nghỉ dưỡng, nhà hàng, khách sạn đến nhà phố thành thị, chung cư, nhà vườn,…tiểu cảnh non bộ trở nên phổ biến và ấn tượng, sáng tạo hơn. Đưa hòn non bộ trở thành một tiểu cảnh sân vườn trong các kiến trúc nhà ở, hàng quán dường như mang một phần thiên nhiên vào nhà. Góc xanh tươi, trong lành của tiểu cảnh cho người xem sự thư giãn nhẹ nhõm, giải tỏa những cứng nhắc, hối hả của thời đại công nghệ mà hòa mình vào một góc thiên nhiên xa xưa. Một tiểu cảnh yên ả có núi non, rừng cây, suối thác, đàn cá trong hồ bơi lội thong dong cùng những vật dụng trang trí như một ngôi chùa đỉnh núi, chú mục đồng chăn trâu ngủ trưa, hai lão Nho sĩ ung dung đánh cờ,… những hình ảnh bình dị, dịu nhẹ cho tâm trí bạn thực sự được thiền tịnh.

Hòn non bộ đẹp trước khi cần sự sáng tạo thì đòi hỏi người chơi phải tuân thủ đúng những kiến thức, luật lệ của phép chơi như luật phối cảnh, tính đối xứng – bất đối xứng, luật cân bằng, vân vân. Bản thân hòn non bộ, như đã nói, là một tiểu cảnh thiên nhiên nên càng mô phỏng đúng với tự nhiên chừng nào, càng tạo nên nét đẹp hấp dẫn chừng đó. Bởi vậy, người chơi không nhất thiết phải tự sáng tạo thêm những hình ảnh, bố cục mới lạ nào khác, vô tình phá vỡ luật lệ, phép tắc chơi, có chăng sự sáng tạo là ở cách dụng ý nội dung sắp đặt các tiểu tiết như tượng gốm, cây cảnh, ánh sáng, hệ thống bơm – thoát nước cho hồ,…

Quy trình lắp đặt tiểu cảnh hòn non bộ

Từ lúc quyết định lắp đặt hòn non bộ đến khi thi công thành hình hài rõ ràng, có khá nhiều công đoạn thực hiện tỉ mỉ, công phu. Trước tiên là bàn bạc về địa hình, không gian và phương hướng dự định lắp đặt, sau đó lên bản vẽ thiết kế. Khi đã có bản vẽ rồi thì người kiến trúc sư có thể đến hiện trường để sắp đặt “nháp” các bố cục để mường tượng đã hợp lý chưa. Nhưng hiện nay, một số công ty, dịch vụ thiết kế và thi công hòn non bộ có thể sử dụng phần mềm dựng hình, cho phép được nhìn thấy hình ảnh 3D của tiểu cảnh một cách trực quan, sinh động và chính xác nhất.

hon non bo dep
Hòn non bộ trong sân vườn nhà

Khi đã quyết định chắc chắn về bản thiết kế bố cục rồi, sẽ bắt tay vào việc chọn đá. Đá luôn đóng một phần quan trọng trong tiểu cảnh non bộ. Có nhiều loại đá để chơi hòn non bộ như đá san hô (đá trong biển), đá sỏi (đá trong đá), đá vôi (đá trong đất), đá Bửu Long,… Vì có nhiều lựa chọn khi làm nên việc quyết định loại đá nào phù hợp với tiểu cảnh, thậm chí là với phong thủy của gia chủ cũng là một điều quan trọng.

Khi đã xong về “Núi” (chọn đá), tiếp theo sẽ đến Rừng (cây cối). Chọn loại cây cảnh nào thích hợp với tiểu cảnh cũng khá khó khăn vì tùy thuộc vào vị trí đặt tiểu cảnh (để bàn, gầm cầu thang, sân vườn hay ban công,…). Cây trồng bám đá hay cây bán thủy sinh, cây trên đất thịt,… và cách chăm sóc của các loại cây có tương đồng, phụ trợ lẫn nhau trong quần thể tự nhiên thu nhỏ này không.

cay canh hon non bo dep
Tiểu cảnh hòn non bộ đang hoàn thiện
non bo dep hop phong thuy
Tiểu cảnh hòn non bộ núi non trong vườn biệt thư
hon non bo dep
Tiểu cảnh hòn non bộ để bàn

Tiếp theo, nếu là tiểu cảnh non bộ nước thì phần lắp đặt hệ thống bơm – thoát nước để giả suối thác, ao hồ cũng khá quan trọng. Nếu hệ thống thoát nước không tốt, khi mưa lớn có thể làm dâng tràn ra ngoài tiểu cảnh gây bất tiện và sai quy tắc chơi hòn non bộ. Nếu hòn non bộ cạn như lối chơi tiểu cảnh non bộ của người Nhật thì đá, sỏi nhỏ có thể thay cho nước, lúc này, lựa chọn loại cát, màu cát và cách tạo hình sóng cát thế nào cũng đáng cân nhắc.

hon non bo cau thang
Tiểu cảnh non bộ gầm cầu thang

Điều cuối cùng là sắp xếp các tiểu tiết, hình tượng (gốm, sứ, đất nung,…) vào tiểu cảnh. Việc sắp xếp này dựa trên nội dung, bố cục đã định sẵn, không hề tùy tiện và tự do. Vì nếu một sự sắp đặt sai vị trí có thể khiến nội dung của tiểu cảnh hay “cái hồn” của non nước bị phá vỡ.

Một tiểu cảnh hòn non bộ đẹp, hoàn chỉnh luôn tuân thủ các nguyên tắc tạo hình chặt chẽ và có được nội dung (cái hồn) sâu sắc, có chủ thể – khách thể rõ ràng.

Xét về phong thủy, tiểu cảnh non bộ có thể gọi như “Thần Núi”, nên hòn non bộ còn được xem như một giải pháp hóa giải, cải vận. Khi xem xét như một vật phong thủy, thì chơi hòn non bộ còn trở nên nghiêm túc, quan trọng hơn nữa khiến người chơi cần cân nhắc, lựa chọn kỹ về đối tác thi công.

 Sân vườn Đại Dương là đơn vị chuyên tư vấn, thiết kế và thi công, lắp đặt tiểu cảnh sân vườn, tiểu cảnh hòn non bộ đẹp, hợp phong thủy tại trên toàn quốc. Với kinh nghiệm hơn 15 năm trong nghề, thực hiện gần 1.000 công trình kiến trúc khác nhau như đền thờ, miếu, quán cà phê, nhà hàng, khách sạn, tập đoàn, công ty, khu nghỉ dưỡng, nhà ở dân dụng,… Sân vườn Đại Dương có đội ngũ thợ thầy với đầy đủ, dày dặn kiến thức về kiến trúc, thẩm mỹ và phong thủy, địa lý để thực hiện tốt, đúng – đẹp các tiểu cảnh sân vườn, hòn non bộ, tranh điêu khắc trên tường, vân vân.

Liên hệ ngay với Sân vườn Đại Dương để nhận được tư vấn miễn phí tốt nhất cho không gian của bạn!

lien he san vuon Dai duong